Zainspirowany niekótrymi nietrafnymi (w mojej ocenie) spostrzeżeniami Jana Bodakowskiego na temat pochodzenia słowian postanowiłem napisać kilka słów na ten temat.

Na początek ustalmy kilka interesujących faktów:

1. Najwcześniejsza informacja o wydarzeniach, w których brały udział plemiona słowańskie pochodzi z powstałego w VI w.n.e. dzieła Jordanesa "Getica"(34,119). Odnosi się ona do walk toczonych w drugiej połowie IV wieku przez Ostrogotów z Wenetami: "Wenetowie pochodząc z jednego pnia wystąpują dzisiaj pod trzema nazwami: Wenetów, Antów i Sklawenów" (Getica 119 w tłum. E Zwolskiego). Jordanes w innej cześci swojego działea lokalizuje siedziby tych plemion we wschodniej i środkowej Europie, po zewnętrznej stronie łuku Karpat.

2. Lokalizacja plemion słowańskich (Sklawenów) zbieżna jest z rozmieszczeniem plemion wymienionych przez Ptolomeusza w opisie Sarmacji (Stawanowie, Suewoni, Serbowie), na co wskazują z dużym prawdopodobieństwem analizy językowe nazw plemion.

3. W VI w.n.e. plemiona słowańskie reprezentujące jednotlity model kulturowy wkroczyły na karty historii, co jest też uchwytne w źródłach archeologicznych (podobieństwo osadnictwa, wierzeń i rytuałów pogrzebowych, zestawu przewodnich form zabytków, struktury gospodarczo społecznej).

4. Mimo tego ujednolicenia, w obrębie słowiańskiej prowincji kulturowej wyróżnia się kilka jednostek:
- kulturę Pieńkowka (zajmującą obszary od Dońca na wschodzie po Dolny Dunaj na zachodzie);
- kulturę praską (zajmującą tereny w dorzeczu środkowego Dniepru, Prypeci, górnego Dniestru i w południowo-wschodniej Polsce);
- kulturę Kołoczin (rozmieszczoną na północod kultury Pieńkowka)
Wszystkie te jednostki wykazują wyraźną odrębność od kultur europejskiego Barbaricum.

5. Krąg praskiej prowincji kulturowej odpowiada poświadczonemu w źródłach pisanych osadnictwu słowiańskiemu.

6. Wykrystalizowanie się pierwsej fazy kultury plemion słowiańskich nastąpiło na bazie tzw. kultur postzarubinieckich na początku V w n.e. (na co wskazuje podobieństwo ogólnego modelu tych kultur (podobna struktura gospodarki, osadnictwa, zwyczajów pogrzebowych, budownictwa) do cech kultury plemion słowiańskich w VI i VII w. n.e.

7. Za macierzysty obszar Słowian nalezy więc uznać tereny położone na wschód od naszych ziem, w górnym i częściowo środkowym dorzeczu Dniepru. Stamtąd właśnie rozpoczęła się migracja plemion słowniańskich, która objęła również tereny Polski. Zasiedllanie dorzeczy Wisły i Odry przez przesuwających się od wschodu Słowian następowało stopniowo. Pojawienie się Słowian na ziemiach Polskich mogło mieć miejsce już w V w n.e., co wynika z obserwowanego przez archeologów w tym okresie zaniku wszelkich śladów osadnictwa związanego z tradycjami okresu rzymskiego (poza obszarem Pomorza).

8. Prokopiusz z Cezarei pisał w 512 r. o wędrówce Herulów do skandynawskich siedzib: "przeszli oni w poprzek przez wszystkie ludy Sklawinów (Historia wojen II, 15, w tłumaczeniu M. Plezia) Przekaz ten potwierdza, że na początku VI w. tereny położone na północ od Karpat, a więc i ziemie polskie, zasiedlone były przez plemiona słowiańskie.